Ecza Deposu mu Pazaryeri mi? İlaç Dışı Ürün Tedariki Rehberi

Ecza deposu mu pazaryeri mi sorusunun kısa cevabı şudur: İlaç ve hızlı teslim gereken ürünlerde ecza deposu vazgeçilmezdir; ilaç dışı ürünlerde ise eczaneler arası pazaryeri, depo iskontosuyla karşılaştırılması gereken ikinci bir kanaldır. En kârlı yaklaşım, ikisini rakip değil tamamlayıcı olarak kullanmaktır.

Bu yazıda ilaç dışı ürün tedarikinde iki kanalı iskonto, vade, mal fazlası, teslimat, ödeme güvenliği ve stok esnekliği açısından karşılaştırıyoruz.

#Eczanenin tedarik kanalları

Bir eczane ürünlerini genellikle üç kanaldan alır:

1. Ecza depoları: İlaç başta olmak üzere geniş ürün yelpazesini düzenli sevkiyatla eczaneye ulaştırır.
2. Firmalar ve distribütörler: Özellikle dermokozmetik ve takviye markaları, eczanelere doğrudan satış ve kampanya yapabilir.
3. Eczaneler arası pazaryerleri: Eczacıların birbirine faturalı olarak ilaç dışı ürün sattığı platformlardır.

İlaç tedariki mevzuatla düzenlenmiş bir zincirdir ve ilaçlar İlaç Takip Sistemi üzerinden izlenir. Bu yüzden ilaçta karşılaştırma büyük ölçüde depolar arasında yapılır. İlaç dışı ürünlerde ise kanallar daha esnektir; asıl karşılaştırma burada anlam kazanır.

#Ecza deposunun güçlü yanları

#Hız ve süreklilik

Depolar, eczaneye düzenli ve sık sevkiyat yapar. Hastanın beklediği bir ürünü kısa sürede getirmek eczane hizmetinin temelidir ve bu konuda depo düzenine bir alternatif yoktur.

#Geniş ürün yelpazesi

İlaç, ilaç dışı ürün ve medikal sarfı tek siparişte almak, operasyonu sadeleştirir.

#Vade ve ticari ilişki

Depolar arasındaki rekabette vade, iskonto ve mal fazlası başlıca araçlardır. Uzun süreli çalışma ilişkisi, eczaneye ödeme planlamasında esneklik sağlayabilir.

#Kampanyalar

Depolar, firmalarla birlikte dönemsel iskonto ve MF kampanyaları yapar. Bu kampanyalar doğru ürün ve doğru miktarda kullanıldığında birim maliyeti düşürür. MF tekliflerini yüzde iskontoya çevirmenin yolunu mal fazlası (MF) nedir yazımızda anlattık.

#Ecza deposunun sınırları (ilaç dışı ürünlerde)

• Kampanya miktar şartı: En iyi iskonto veya MF çoğu zaman yüksek adetli alıma bağlıdır. Yavaş dönen ürünlerde bu, atıl stok riski demektir.
• Tek fiyat kaynağı: Depo fiyatı tek bir satıcının fiyatıdır; aynı ürünün piyasadaki başka fiyatlarını göstermez.
• Stok fazlasını geri almaz: Depo size satış yapar, ama elinizde kalan ilaç dışı stok fazlasını her zaman geri almaz. İade koşulları depoya ve ürüne göre değişir.

#Eczaneler arası pazaryerinin güçlü yanları

#Rekabetçi fiyat

Bir pazaryerinde aynı ürünü birden fazla eczacı satabilir. Satıcılar rekabet ettiği için fiyatlar, depo fiyatına göre avantajlı olabilir. Bu özellikle başka eczanelerde stok fazlası olarak bekleyen ürünlerde belirgindir.

#Küçük adetli alım

İhtiyacınız olan adet kadar almak, MF için gereğinden fazla stok yapmaktan çoğu zaman daha verimlidir. Bu da atıl stok ve miad riskini azaltır.

#İki yönlü kanal: alış ve satış

Pazaryeri yalnızca alış kanalı değildir. Sizde hareketsiz kalan faturalı ilaç dışı ürünü başka eczanelere satarak nakde çevirebilirsiniz. Bu konuyu eczanede atıl stok yönetimi yazımızda ayrıntılı ele aldık.

#Meslektaş ağı

Ürünler eczacıdan eczacıya satıldığı için alıcı ve satıcı aynı mesleğin kurallarını bilir; ürünler faturalıdır.

#Pazaryerinin sınırları

• İlaç yoktur: Eczaneler arası pazaryerleri ilaç tedariki için bir alternatif değildir. farmaraf'ta reçeteli ve reçetesiz tüm ilaçlar, geleneksel bitkisel tıbbi ürünler, homeopatik ürünler, özel tıbbi amaçlı diyet gıdalar/mamalar ve izin verilenler dışındaki tıbbi cihazlar yasaktır. Güncel liste yasaklı ürünler sayfasındadır.
• Teslimat süresi: Ürün kargo ile gönderildiği için depo sevkiyatı kadar hızlı değildir. Acil hasta talepleri için uygun değildir.
• Stok sürekliliği: Satıcıların stokları değişkendir; her ürünü her zaman bulamayabilirsiniz.
• Miad kontrolü: Stok fazlası ürünlerde miadı ilan ve teslimatta kontrol etmek gerekir.

#Yan yana karşılaştırma

#Fiyatı değil, toplam maliyeti karşılaştırın

İki kanalı karşılaştırırken yalnızca liste fiyatına bakmak yanıltıcıdır. Bir ürünün eczaneye gerçek maliyeti birkaç kalemin toplamıdır:

• Birim fiyat ve iskonto: Fatura altı iskonto ya da MF sonrası kalan net birim maliyet.
• Kargo veya sevkiyat: Pazaryerinde kargo bedelinin kime ait olduğunu ilan koşullarından kontrol edin.
• Ödeme maliyeti: Vadeli alımın örtülü maliyeti ya da kredi kartı kullanımının nakit akışına etkisi.
• Stokta bekleme süresi: Toplu alımda fazla ürünün rafta bekleyeceği süre ve bu süredeki sermaye maliyeti.
• Miad riski: Satılamama ihtimali olan adetlerin beklenen kaybı.

#Basit bir örnek

Ayda 3 adet sattığınız bir dermokozmetik ürünü düşünelim. Depo, 10+2 MF teklifi veriyor; birim maliyetiniz yaklaşık %16,67 düşüyor ama 12 adet, yaklaşık 4 aylık stok demek. Pazaryerinde ise aynı ürünü, ihtiyacınız olan 3 adet kadar, depo liste fiyatının biraz altında bulabiliyorsunuz.

Bu durumda doğru karar, ürünün miadına ve sizin nakit durumunuza bağlıdır. Miadı uzun ve satışı istikrarlıysa MF teklifi kârlı olabilir. Satışı dalgalıysa ya da miadı kısaysa küçük adetli alım, kâğıt üzerinde daha pahalı görünse de toplamda daha ucuza gelebilir.

#Teklif karşılaştırırken sorulacak sorular

Depo, firma ya da pazaryeri fark etmeksizin her teklifte şu soruları sorun:

1. Net birim maliyet ne kadar (iskonto ve MF dahil)?
2. Bu miktarı kaç haftada satarım?
3. Ürünün miadı satış sürenizden yeterince uzun mu?
4. Ödeme ne zaman yapılacak, ürün o tarihe kadar satılmış olacak mı?
5. Ürün beklenen sürede satılmazsa iade, değişim ya da yeniden satış imkânı var mı?
6. Fatura düzgün ve eksiksiz düzenleniyor mu?

Bu sorular özellikle büyük kampanya dönemlerinde önem kazanır. Kampanya takvimleri genellikle kısa süreli olduğu için karar baskısı yaratır; ancak teklifi kendi satış verinizle karşılaştırmadan vermek, aceleyle alınmış ve aylarca rafta bekleyen stoğun en yaygın nedenidir.

Bu soruların cevabını düzenli olarak not etmek, zamanla hangi ürün grubunu hangi kanaldan almanın daha kârlı olduğunu gösteren kendi verinizi oluşturur.

#farmaraf nasıl çalışır?

farmaraf, yalnızca eczacıların GLN numarasıyla ücretsiz üye olabildiği, eczaneler arası bir pazaryeridir. Ecza depoları ve eczacılık mezunları da platformdan faydalanabilir. Üyelik için gereken GLN bilgisi hakkında GLN numarası nedir, nasıl sorgulanır yazımıza bakabilirsiniz.

• Ürünler: Dermokozmetik, kozmetik, bebek maması ve bakım ürünleri, hasta bezi, gıda takviyeleri, pamuk, yara bandı, ağız bakım, eczane poşeti gibi faturalı ilaç dışı ürünler.
• Satış: Atıl veya stok fazlası ilaç dışı ürünlerinizi ücretsiz ilan vererek satabilirsiniz. Mağaza veya üyelik ücreti yoktur.
• Hizmet bedeli: Eczacı hesabı için satış gerçekleştiğinde satış fiyatı üzerinden KDV dahil %7,20.
• Ödeme: Kredi kartıyla, güvenli ödeme (havuz hesabı) sistemiyle. Para, alıcı ürünü teslim alıp onaylayınca satıcıya aktarılır.

#Hangi ürünü hangi kanaldan almalı?

Pratik bir karar çerçevesi:

1. İlaçlar: Ecza deposu.
2. Hızlı dönen, acil talep gören ilaç dışı ürünler (örneğin yaygın mama ve hasta bezleri): Depo veya firma; yine de fiyatı dönemsel olarak pazaryeriyle karşılaştırın.
3. Yavaş dönen veya deneme amaçlı alınan ürünler: Küçük adetli alım yapabildiğiniz pazaryeri, atıl stok riskini azaltır.
4. Kampanyalı toplu alımlar: Toplam adedi miadında satabileceğinizden eminseniz depo veya firma kampanyası; değilseniz daha küçük alım.
5. Elinizde kalan stok fazlası: Pazaryerinde satış.

Bu çerçeveyi uygularken alış maliyetinizi kategori bazında izlemek önemlidir. Tedarik tarafındaki küçük farklar, yıl sonunda kârlılığa ciddi yansır; bu konuyu eczane kâr marjı nasıl artırılır yazımızda ele aldık.

#Sonuç

Ecza deposu ve eczaneler arası pazaryeri birbirinin alternatifi değil, tamamlayıcısıdır. İlaç ve hız gerektiren ürünlerde depo; ilaç dışı ürünlerde fiyat karşılaştırması, küçük adetli alım ve stok fazlası satışı için pazaryeri öne çıkar. Ecza deposu iskontosunu ve kampanyalarını, pazaryerindeki fiyatlarla ürün bazında karşılaştıran eczane, ilaç dışı ürün tedarikinde hem maliyetini düşürür hem de rafta bekleyen sermayesini azaltır.